Fuzuli

Leylâ Vü Mecnûn 2201-2300

Sen meyl-i ferâğ u râhat etdünBir künc dutup ferâğat etdünGöster mana hem tarîk-i râhatKim sen nişe eyledün ferâğatKim eyledi hall müşkilâtunKim verdi bu gussadan necâtunŞeb-tâ-seher ol esîr-i hicrânMâtem dutup etdi âh u efgânÇün müşge tökildi gerd-i kâfûrZulmâta bırahdı pertevin nûrİhyâ kıluben merâsim-i vecdDutdı reh-i gûr-hâne-i necdTamâmî-i sühanErbâb-ı kemâle ol ıyândurKim hüsn ile aşk tev’emândurAşk âyîne-i cihân-nümâdurKeyfiyyet-i hüsn ana cilâdurHüsn olmasa aşk zâhir olmazAşk olmasa hüsn bâhir olmazHüsn olmasa aşkdan ne hâsılMa‘şûk eder ehl-i aşkı kâmilAşk olmaz olursa hüsn olur hârAşk iledür ehl-i hüsne bâzârNe ansuz olur munun sürûrıNe munsuz olur anun zuhûrıMecnûn idi şem‘-i meclis-efrûzLeylî ana âteş-i ciğer-sûzMecnûn idi câm-ı râhat-efzâLeylî ana bâde-i musaffâLeylîden idi kemâl-i MecnûnHüsn ile olurdı aşkı efzûnMecnûndan idi cemâl-i LeylîAşk idi eden cemâle meyliBir gün Mecnûn-ı dil-şikesteSahrâda gezerdi zâr ü hasteBir safhada gördi iki peykerLeylî Mecnûn ile musavverMahv eyledi nakş-ı dil-sitânınKoydı özinün hemîn nişânınSordılar ana hakîkat-i hâlKim nişe bir oldı iki timsâlDedi bize birdürür hakîkatBirlikde yaraşmaz iki sûretOlmak gerek ehl-i dâniş âgehKim biz ikilikdenüz münezzehSâil dedi bu değül midür ârKim yâr ola yoh sen olasen varSen nişe kalursen ol olur hâkBâri anı koy sana kalem çekDedi reh-i aşkda ne lâyıkMa‘şûk ola nikâb-ı âşıkUşşâk ten ü habîb cândurTen zâhir ü tende cân nihândurMa‘şûka ne bâk olursa mestûrÂşık gerek el içinde meşhûrKim âleme âşık ahıdan yaşMa‘şûk kim olduğın kılur fâşBu Mecnûnun şemme-i keyfiyyet-i hâlidür ve Ba‘zı sıfât-ı kemâlidürMecnûn idi mülk-i derd şâhıHayl-i ded ü dâm anun sipâhiÂhûnun alurdı müşgi bâcınRûbâh semûrınun harâcınBir server idi kerîm ü âdilCümle ded ü dâma adli şâmilHûn-i ciğerinden ol vefâ-dârHûn-hârları kılurdı hûn–hârHûn-âb-ı ciğer töküp demâdemKılmazdı sibâ‘ rızkını kemDevrinde derendeler olup râmDutmışdı biri biriyle ârâmGûr olmış idi perenge hem-râzGürg olmış idi gevezne dem-sâzŞîr olmış idi enîs-i nahçîrNahçîr emerdi şîrden şîrYanında dutardı mûr hâneGöz yaşından yığardı dâneGâhî olup eşki seyli kâimSeylâba gederdi min behâyimGeh odını tende tâb ederdiMin cân-veri kebâb ederdiBel olmış idi elinde dırnağYerden savururdı başa toprağMûyında gubâr olup ferâhemEşkiyle çeküp zaman zaman nemÂhû-bere sebze-zârı oldıGül-zâr-ı cünûn bahârı oldıGer dutsa idi gevezn ile hûAhardı gözinden ol kadar suK’ol sudan olurdı tâze vü terHem berg verürdi şâhı hem berHer lahza alup eline bir mârHursend oluben der idi ol zârK’ol sünbül-i müşg-bûnı dutdumSer-rişte-i ârzûnı dutdumKaplan kimi cân urdı min dâğAslan sıfatı uzatdı dırnağArslanlarun oldı pîşvâsıKaplanların oldu muktedâsıBu Mecnûnun sıdk ile münâcât etdüğidür ve Nâvek-i duâsı hedef-i icâbete yetdüğidürBir gece ki zulmet-i ziyâ-sûzZülf-i şebi etdi bürka‘-i rûzBir la‘li edüp sipihr nâ-yâbGösterdi yerine min dür-i nâbBir sancağı eyleyüp nigûn-sârMin mehçe-i râyet etdi izhârKatra katra hakîm-i eflâkHaşhâşlarında dutdı tiryâkDâne dâne arûs-ı gerdûnKaftânına tikdi dürr-i meknûnGirdâbâ düşüp sefîne-i MâhKıldı özine mecerreden râhSaçıldı Utâridün midâdıArturdı bu safhaya sevâdıZühre dağıdup siyâh gîsûGîsûsı içinde gizledi rûHurşîd nihân olup sitâreGöz açdı târik-i intizâraDeprendi ser-i sinân-ı BehrâmFeth oldı ana vilâyet-i şâmBircîs girüp siyeh libâsaHurşîd gamında batdı yasaÂyîne olup sipihr-i gerdânBahdı ana aks saldı KeyvânGerdûna sevâbit oldı mismârTâ tökmeye dün bisâtı perkârGökde Hamel oldı âşikâreÂhû-bere çıhdı sebze-zâreGâv-ı felek oldı gâv-ı anberDoldurdı cihâna anber-i terCevzâ kemeri murassa‘ oldıGerdûn bedeni mülemma‘ oldıHarçenk kılup seher yelin def‘Hâsıyyeti verdi zulmete nef‘Oldı Esed âftâbdan dûrPür-dûd misâl-i şem‘-i bî-nûrGîsûsına verdi Sünbüle tâbMüşg üstine tökdi anber-i nâbMîzânı edüp felek terâzûSarrâf-ı zemîne çekdi lû’lûAkreb bırahup kemend-i pür-hamDîv-i şebe kıldı kayd-i muhkemKavsini kurup sipihr-i lâibAtıldı hadeng-i necm-i sâkibBüzgâle-i âsman töküp mûGök safhasın eyledi siyeh-rûDelvi delüp âfet-i zemâneMin katra saçıldı âsmânaHût eyledi habs-i Yûnis-i rûzBerk-ı şafak oldı âsmân-sûzArz eyledi Ahbiye hibâsınCebhe dahi cebhesin ziyâsınHek’a verdi cemâle zîverHem Hen’a mükellel etdi efserŞarteyn ü Butin Simâk ü İklîlNûr etdiler âsmâna tahvîlTâ sâdır ü vâride NeâyimSarf eyleye Sarfe ile dâimTezyîn içün etdiler müheyyâLa‘lin Deberân dürin SüreyyâVerdi reviş-i sipihr-i ahdarTertîb-i mukaddem ü muahharMecnûn mütehayyir ü perîşânKalmışdı sipihr işinde hayrânGerdûna açardı dîde-i terYer yüzine doldururdı ahterHer ahtere arz-ı hâl ederdiMin ârzû-yı muhâl ederdiEvvel olup âsmâna mâilŞerh etdi Utâride gam-ı dilK’ey ehl-i hisâba kâr-fermâyMüstevfî-i akl ü müşrif-i râyEy nâsih-i nüsha-i meânîFihrist-i rümûz-ı âsmânîKassâm-ı mekâsıd ü metâlibRessâm-ı menâsıb u merâtibDerd-i dilümün hisâbı çohdurSende özge debîr yohdurBir nâmeye derdümi rakam kılSultânuma arz et kerem kılŞâyed eser ede feyz-i hâmenTa‘vîz-i cünûnum ola nâmenGördi ki Utârid anlamaz râzBir özge terennüm etdi âğâzDönderdi yüz andan ağlayup zârMerrîhe niyâzın etdi izhârK’ey vâlî-i mesned-i şecâatŞemşîrüne âlem ehl-i tâatSen sâhib-i nuset ü zafersenErbâb-ı silâha tâc-ı sersenMen âcizem ü kavîdür ağyârMen bî-kes ü hasmdur sitem-kârÂcizlere lutf edüp meded kılBî-keslerden belânı red kılÇek tîğunı eyle def‘-i düşmenTâ dûsta hem-nişîn olam menÇün gördi bülend yerdedür kâmNe Tîr yeter ana ne BehrâmTiğ ile kalemden oldı nevmîdDutdı reh-i bârgâh-ı tevhîdDergâha dutup ruh-i niyâzınMa‘bûdına arz kıldı râzınK’ey tîğe muîn ü kilke rehberBehrâm-gulâm ü Tîr-çâker

Temalar

Şiirde geçen sözlük kelimeleri